Μια μοναδική εμφάνιση πραγματοποίησε στη μουσική σκηνή του Passport η Μαριέττα Φαφούτη. Μαζί της επί σκηνής και οι Ευαγγελία Ξυνοπούλου, Εύη Κουρτίδου, Παναγιώτης Ζούγρος: Φωνητικά-Κρουστά | Κώστας Χαλιώτης-Ντραμς | Θοδωρής Ζευκιλής-Μπάσο, Φωνητικά | Δημήτρης Σιάμπος-Κιθάρες | Γιώργος Ζαρέας-Τρομπόνι | Ρένος Παπασταύρος-πλήκτρα, sampling. Η εμφάνιση της Μαριέττας Φαφούτη στάθηκε αφορμή για μια πολύ ενδιαφέρουσα κουβέντα μαζί της.
Τι θα ακούσουμε στο Passport;
Θα ακούσετε τραγούδια από τον πρώτο, τον δεύτερο δίσκο αλλά και από τον επερχόμενο τρίτο δίσκο. Θα ακούσετε αγαπημένες διασκευές, αλλά και παλαιότερα τραγούδια μας πειραγμένα. Επίσης θα ξεπιαστώ λιγάκι από το καθισιό του πιάνου, καθώς πλέον στο sampling και τα πλήκτρα θα είναι μαζί μας ο Ρένος Παπασταύρος. Οπότε θα έχω περισσότερο χώρο να χορέψω και εγώ λίγο βρε αδερφέ.
Λίγες είναι οι γυναίκες τραγουδοποιοί, έτσι;
Λίγες ήταν οι γυναίκες δημιουργοί. Πλέον έχουμε πολλές. Χωρίς να κάτσω να σκεφτώ, να σου αναφέρω μόνο κάποια ονόματα όπως Μόνικα, Nalyssa Green, Tango with Lions, Μαρίζα Ρίζου, Ειρήνη Σκυλακάκη, Penny and the Swinging Cats, Nefeli Walking Undercover, Etten, Berlin Brides, κορίτσια απίστευτα ταλαντούχα που κάνουν θαύματα στη μουσική. Και είναι πολλά ακόμη.
Θυμάσαι πότε άκουσες για πρώτη φορά ένα τραγούδι σου στο ραδιόφωνο; Θυμάμαι τη θεία μου την Καίτη να με παίρνει σε κατάσταση έκστασης και να μου λέει ότι ακούει το Don't stop. Ήμουν στη δουλειά και είχε πλάκα που το βάλαμε και το ακούγαμε. Ραδιόφωνο δεν ακούω σε καθημερινή βάση ωστόσο το λατρεύω στη απλή, αγνή μορφή του, μακριά από τις playlists όπου οι παραγωγοί παίζουν τη μουσική που αγαπάνε και συστήνουν νέους δημιουργούς στο κοινό χωρίς να έχουν να κερδίσουν κάτι παραπάνω από αυτούς, παρά την όμορφη μουσική που δημιουργούν. Και ευτυχώς το ραδιόφωνο σε αυτή του τη μορφή το βρίσκεις σε κάποιους υπέροχους σταθμούς ραδιοφωνικούς και ιντερνετικούς.
Σε μια συνέντευξη που έκανα πρόσφατα με την Έλλη Πασπαλά, μου είπε ότι - κατά την άποψή της - υπάρχει μεγάλο έλλειμμα καλού ελληνικού στίχου στην εποχή μας. Ποια είναι η δική σου άποψη; Μήπως αυτός είναι και ο λόγος για την - συνεχώς αυξανόμενη - παραγωγή αγγλόφωνου τραγουδιού;
Κατ' αρχήν δεν σημαίνει πως επειδή κάποιος δε μπορεί να γράψει καλό ελληνικό στίχο θα πάει να γράψει στα αγγλικά. Είναι άλλη η μελωδικότητα και ο ρυθμός των αγγλικών λέξεων και κουμπώνει ιδανικά με συγκεκριμένα ήδη μελωδιών που αναπαράγονται από τη λεγόμενη αγγλόφωνη σκηνή στην Ελλάδα. Οπότε οι συγκεκριμένοι άνθρωποι θέλουν από την αρχή να χρησιμοποιήσουν τον αγγλικό στίχο για λειτουργικούς λόγους και για λόγους καλύτερης απόδοσης των μελωδιών τους. Επίσης να επισημάνω ότι στην αγγλόφωνη σκηνή υπάρχουν δημιουργοί με καταπληκτικούς στίχους. Όσο για τον καλό ελληνικό στίχο όσο αφορά στα ακούσματά μου, προσωπικά δε νιώθω ελλιπής. 'Έχω κλάψει με στίχους του Στάθη Δρογώση, του Ζακ Στεφάνου όπως και με του Γεράσιμου Ευαγγελάτου, αναφερόμενη σε πιο φρέσκους δημιουργούς.
Μπορεί η τέχνη - και ειδικότερα το τραγούδι - να «ζεστάνει» τις καρδιές των ανθρώπων σε αυτούς τους καιρούς που διανύουμε;
Σε καιρούς κρίσης ο ρόλος της τέχνης είναι ουσιαστικός ως προς το ότι μπορεί να ζεστάνει την καρδιά των ανθρώπων όσο θα διαρκέσει ένα τραγούδι. Ωστόσο πιστεύω πως δεν πρέπει να περιμένουμε την τέχνη για να ομορφύνουμε τον κόσμο μας και να ζεστάνουμε τις καρδιές των άλλων ανθρώπων. Υπάρχουν πιο άμεσοι και λυτρωτικοί τρόποι να το κάνουμε. Με ένα πιάτο φαγητό και μια κουβέρτα σε κάποιον που το έχει ανάγκη και βρίσκοντας τρόπους να προσφέρουμε. Πλέον υπάρχουν τόσοι οργανισμοί, ομάδες ανθρώπων για τη βοήθεια στο συνάνθρωπό μας, που το πιο απλό πράγμα στον κόσμο είναι να προσφέρεις και εσύ τη βοήθειά σου. Οπότε για εμένα ο ρόλος της τέχνης είναι δευτερεύων. Πρώτο ρόλο έχει η άμεση κινητοποίηση και οι πράξεις αλληλεγγύης.
Στην περίοδο αυτή που διανύουμε, συχνά, ακούγονται διαμαρτυρίες για την απουσία των πνευματικών ανθρώπων...
Προσωπικά δε μπορώ να εκτιμήσω κάποιον άνθρωπο με βάση το πνεύμα του αλλά με βάση την καρδιά και την ανθρωπιά του. Για εμένα το σημαντικό είναι να έχουμε ανθρώπους των πράξεων στην κοινωνία μας και ανθρώπους που ο αλτρουισμός τους διακρίνεται σε κάθε ενέργειά τους. Και χαίρομαι γιατί καθημερινά συναντάω τέτοιους ανθρώπους.
Με ποιο τραγούδι - ελληνικό ή (και) ξένο - έχεις «κολλήσει» αυτό τον καιρό; Θα το συμπεριλάβεις στο playlist του Passport;
Με κάτι dubstep. Οπότε δεν θα είναι προς το παρόν στην playlist του Passport, αλλά για αργότερα είναι πολύ πιθανό.
Έχεις κάνει μαθήματα μουσικής ή φωνητικής; Ποιες άλλες σπουδές έχεις κάνει;
Ναι έχω κάνει λίγους μήνες μαθήματα φωνητικής. Ο Αντώνης Αρμάνι είναι ο πιο πρόσφατος δάσκαλός μου ο οποίος πραγματικά με απελευθέρωσε. Όσο για σπουδές έκανα 8 χρόνια πιάνο, θεωρία, αρμονίες και τα σχετικά με τη Τζένη Θεοφανοπούλου και τον Άγγελο Βελεγράκη που, αν δεν ήταν αυτοί οι άνθρωποι, μπορεί να μην είχα ασχοληθεί και ποτέ με τη μουσική.
Ποιο «σχήμα» επισκέφτηκες σαν ακροατής τελευταία; Ποια συναυλία δεν θα ξεχάσεις ποτέ και για ποιο λόγο; Σε ποια συναυλία θα 'θελες να πας και δεν έχει τύχει;
Μαρίζα Ρίζου και Minor Project. Μαγευτικοί και οι δύο. Όσο για τη συναυλία που δεν θα ξεχάσω ποτέ θα έλεγα Antony and the Johnsons στο Θέατρο Βράχων για την απόλυτη συγκίνηση, αλλά και Chemical Brothers στον Ιππικο Όμιλο στου Γκύζη, για την απόλυτη ένταση. Επίσης θα ήθελα σαν τρελή να δω David Bowie.
Πως γράφεις τα τραγούδια σου; Πρώτα το στίχο και μετά τη μουσική; Το αντίστροφο ή ταυτόχρονα;
Πρώτα η μουσική. Θα αφήσω ελεύθερα τα χέρια μου στο πιάνο, ή θα ακούσω κάποιο ρυθμό, ή κάποιον ήχο και θα αρχίσω να τραγουδάω ακαταλαβίστικα από πάνω. Αλλά σημειώνω καθημερινά δεκάδες τραγούδια χωρίς να έχω καν κάποιο μουσικό όργανο κοντά μου. Είμαι στο αυτοκίνητο και οδηγώ και θα αρχίσω να τραγουδάω. Τόσο απλά. Στη συνέχεια παίρνω το εκάστοτε τραγούδι και αρχίζω να αντικαθιστώ μία μία τις ακαταλαβίστικες συλλαβές προσπαθώντας να κρατήσω την «απαλότητα» των ήδη υπαρχόντων συλλαβών. Για εμένα η κάθε λέξη που χρησιμοποιώ δεν είναι μόνο το νόημά της. Είναι και το αν είναι ένρινη, αν σου δίνει την αίσθηση της ροής μέσα στο κομμάτι, αν έχει πολλά φωνήεντα. Ο ήχος της κάθε λέξης μαζί με το νόημά της είναι οι παράγοντες για να την διαλέξω ή όχι. Όπως επίσης τα «λαλαλα» και όλα τα φωνητικά που χρησιμοποιώ, τα χρησιμοποιώ ως όργανα και όχι απλά για να γεμίσω μελωδικά τα τραγούδια μου.
Γίνεται μεγάλη συζήτηση, που κρατάει πολλά χρόνια και έχει απασχολήσει πολλούς, για τη σχέση που έχει (ή πρέπει να έχει) ο βιοπορισμός με την τέχνη.
Για εμένα δεν υπάρχει τίποτα πιο ξεκάθαρο. Ο κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωμα να βιοπορίζεται από όποια δουλειά θέλει από τη στιγμή που δεν κάνει κακό στο συνάνθρωπό του. Για εμένα ο καλλιτέχνης δεν ανήκει σε κάποια ξεχωριστή κατηγορία. Αν ένας δάσκαλος ας πούμε επιτελεί έργο και πηγαίνει στην άκρη της Ελλάδας για να διδάξει δωρεάν σε παιδιά που το έχουν ανάγκη, δεν σημαίνει ότι θα κάνει εκπτώσεις αν αποφασίσει παράλληλα να κάνει και ιδιαίτερα μαθήματα και να πληρώνεται από αυτό. Προσωπικά θεωρώ αρκετά υποκριτικό να υποτιμά κάποιος το έργο ενός δημιουργού με βάση το αν βιοπορίζεται ο ίδιος ή όχι από αυτό που δημιουργεί. Εγώ θα βάλω όλη την καρδιά μου για να γράψω μουσική είτε αυτή προορίζεται για ένα τραγούδι που θα γράψω για το γάμο της φίλης μου, είτε για το δίσκο μου, είτε για μια διαφήμιση, είτε για ταινία, είτε για να την ακούσει πλήθος ανθρώπων, είτε για να το ακούει μόνο η μητέρα μου στο lap top της την ώρα που διαβάζει συμβόλαια ασφαλειών για τη δουλειά της.
Και κατά πόσον ένας καλλιτέχνης, που βιοπορίζεται αποκλειστικά από την τέχνη του, μπορεί να οδηγηθεί σε εκπτώσεις;
Όσο για τις εκπτώσεις, εσύ τις ορίζεις. Αν θέλεις να κάνεις εκπτώσεις θα κάνεις. Αν δεν θέλεις δεν θα κάνεις. Αλλά ακόμα και αν κάποιος έκανε εκπτώσεις, αυτό δεν θα έδινε σε εμένα το δικαίωμα να τον κρίνω και να υποτιμήσω τη δουλειά του. Προσωπικά αφήνω τον εκάστοτε συνεργάτη να έχει επιρροή στις μουσικές μου μέχρι το σημείο που δεν προσβάλλεται η αισθητική μου. Επίσης όταν έχεις να ακολουθήσεις ένα σενάριο ή μία εικόνα οφείλεις να σεβαστείς και το όραμα του σκηνοθέτη. Όσο για το τέλος ναι, βιοπορίζομαι από τη μουσική. Kαι διάολε, αισθάνομαι πολύ τυχερή γι' αυτό.
PassPort,
Καραϊσκου 117, πλ. Κοραή, Πειραιάς, 2104296401
είσοδος 12 και 20 ευρώ,
